طهران
از بهائیپدیا، دانشنامهی بهائی.
طهران یا تهران بزرگترین شهر و پایتخت ایران با جمعیت حدود ۱۱٬۰۵۰٬۰۰۰ نفر (همراه با توابع، که به نام تهران بزرگ شناخته میشود، ۱۳٬۴۱۳٬۳۴۸ نفر) است.
«تهران» واژهای ساخته و پرداخته عصر بعد از احمد شاه است و در گذشته و به خصوص در عهد قاجار «طهران» استفاده میشد.[۱]
در کل ساختار اداری ایران در تهران متمرکز شدهاست. سطح شهر تهران به ۲۲ منطقه شهرداری بخش شدهاست. نماد شهر تهران برج آزادی (شهیاد پیشین) است.
فهرست مندرجات |
[ویرایش] طهران یا تهران
در خصوص املای کلمه تهران میان مورخان و محققان اختلاف نظر وجود دارد. «خطیب بغدادی» در «تاریخ بغداد»، «ابن بلخی» در «فارسنامه»، «محمدبن محمود بن احمد طوسی» در «عجایب نامه»، «سمعانی» در «الانساب»، «ظهیرالدین نیشابوری» در «سلجوق نامه»، «عبدالرحمن جوزی» در «المنتظم فی تاریخ الملوک و الامم»، «راوندی» در «راحةالصدور و آیةالسرور»، «اسفندیار کاتب» در «تاریخ طبرستان»، «خواجه رشیدالدین فضل اله» در «جامع التواریخ»، «حمداله مستوفی» در «نزهةالقلوب»، تهران را با «طای مؤلف» و به صورت طهران ثبت کردهاند.
«یاقوت» در «معجمالبلدان» - با آنکه آن را با «طا» ضبط کردهاست - مینویسد: ... این کلمه عجمی است و ایشان تهران گویند.
و پس از آن «قزوینی» در «آثارالعباد» آن را به «تای منقوط» آوردهاست.
«محمدحسن خان صنیع الدوله» در کتاب «مرآة البلدان» درباره املای درست کلمه تهران چنین نوشتهاست: در نگارش احوال طهران، دو چیز نگارنده را موجب تردید بود که آیا این لفظ را به «طای مؤلف» و در ضمن آن حرف نگارد یا به «تای منقوطه» و در این موضع ثبت نماید. یکی نگارش علمای جغرافی قدیم عرب و عجم و ارباب لغت که اغلب صریح به تای منقوط نوشته و آنهایی که به طای مؤلف نگاشته باز اشعار کردهاند که به تای منقوط صحیح و وجه رجحانی هم برای تای منقوط ایراد کردهاند. دیگر فارسی بودن لفظ و کثرت تداول «تای منقوط» در لغت عجم؛ و دیری در این تردید بود تا وجود استدراک مرجع را از نواب والا وزیر علوم، «اعتضادالسلطنةالعلیة»، که اقوال حقیقت مآل ایشان سندی صحیح و معتمد علیه جمیع فضلای عصر است، تحریراً مشورت نمودم. جوابی مرقوم فرمودند که همان موجب رجحان تای منقوط گردیده، آن را اختیار کرد.
«صنیعالدوله» در کتاب «مرآةالبلدان» عین پاسخ وزیر علوم دوران ناصری را به این شرح ثبت کردهاست: در باب طهران، با تای منقوط نوشتهاند و صحیح است. در «آثارالبلاد»، بعد از «بیهق» که در ردیف «با»ست، «تبریز» را نوشته و بعد از «تبریز»، «طهران» را با «تای منقوط» نگاشته. در «معجم البلدان» نیز به تای منقوط متوجه شده. چون کتابی از معجم البلدان و آثارالبلاد معتبرتر نمیباشد، دیگر لازم نیست به خود زحمت بدهید و به سایر کتب رجوع کنید؛ بخصوص که کتاب شما فارسی است و تای منقوطه در فارسی استعمال شدهاست.
«علامه میرزا محمدخان قزوینی»، ضمن مقاله مفصلی که با عنوان طهران در روزنامه «کاوه» (چاپ برلین منتشر کرد)، املای این شهر را با طای مؤلف ذکر کردهاست. آقای «ابراهیم صفایی»، محقق، معتقدند که تبدیل کلمه طهران با طای مؤلف به تهران با تای منقوطه صحیح نیست و تلفظ حرف اول این نام در زبان پهلوی با تلفظ حرف «ط» نزدیک بوده و به همین سبب پس از تغییر الفبای پهلوی به الفبای فارسی نام طهران با ط ثبت شده و تا سالهای قبل از سال ۱۳۲۰ هم این املا به طور تقریبی در همه جا رعایت شدهاست.[۲][۳]
[ویرایش] تهران و دیانت بهائی
تهران یکی از مقدس ترین مکانها برای بهائیان عالم است. از آن جا که بهاءالله شارع دیانت بهائی در تهران متولد شدهاست و همچنین سالها در این شهر زندگی کردهاست و در همین شهر به پیامبری مبعوث شدهاست، بهائیان این شهر را از اماکن مقدسه خود میدانند. تهران در آثار بهائیان به ارض طاء مشهور است.
بهاءالله در کتاب اقدس چنین میگوید: «یا ارض الطآء لا تحزنی من شیء. قد جعلک الله مطلع فرح العالمین. لو یشاء یبارک سریرک بالذی یحکم بالعدل و یجمع اغنام الله التی تفرقت من الذءاب. انه یواجه اهل البهاء بالفرح و الانبساط . الا انه من جوهر الخلق لدی الحق. علیه بهاءالله و بهاء من فی ملکوت الامر فی کل حین. افرحی بما جعلک الله افق النور بما ولد فیک مطلع الظهور و سمیت بهذا الاسم الذی به لاح نیر الفضل و اشرقت السموات و الارضون. سوف تنقلب فیک الامور و یحکم علیک جمهور الناس. ان ربک لهو العلیم المحیط. اطمءنی بفضل ربک انه لا تنقطع عنک لحظات الالطاف. سوف یاخذک الاطمینان بعد الاضطراب. کذلک قضی الامر فی کتاب بدیع»
معنی آیه: «ای سرزمین طاء (طهران) از چیزی محزون مباش. خداوند ترا مطلع شادی عالمیان قرار داد. اگر بخواهد تخت پادشاهی ات را برای کسی که به عدل فرمانروایی میکند، مبارک میگرداند و گوسفندان الهی را که از دست گرگها متفرق گشتهاند , گرد میآورد. همانا او با اهل بهاء با شادی و گشادهرویی روبرو میشود. آگاه باشید که او جوهر خلق (برگزیدگان مردم) نزد خداوند است. جلال خدا و جلال آنانی که در ملکوت امرند، در همه حال بر او باد. شادمان باش به اینکه پروردگار تو را افق نور قرار داد، زیرا مطلع ظهور (بهاءالله) در تو تولد یافت و بدین نامی که با آن روشنی فضل آشکار شد نامیده شدی و آسمانها و زمینها درخشیدند. بزودی در تو روال امور دگرگون شود و بر تو اکثریت مردم حکومت کنند. بدرستی که پروردگارت دانا و در بر گیرنده همه چیز است، به فضل خدایت مطمئن باش زیرا قطع نمیشود از تو لحظات الطاف. بزودی پس از اضطراب ترا اطمینان فرا میگیرد. اینگونه امر در کتاب بدیع جاری شدهاست.» نکته آنکه «ط» به ابجد برابر است با عدد نه و بهاء نیز به حروف ابجد برابر با عدد نه است، پس همانطور که در این آیه میگوید، خداوند این شهر را شهر بهاء نامیده، ارض طاء که همان طهران است و زادگاه بهاءالله.
[ویرایش] پاورقی
- ↑ جعل عریضه به افتخار امیرکبیر
- ↑ .طهران یا تهران؟ (فارسی). تله تکست صدا و سیما (در تاریخ ۱۶/۰۳/۱۳۸۶). بازدید در تاریخ ۱۷ ژوئیه ۲۰۰۷.
- ↑ برگرفته از: محمدحسن اعتماد السلطنه، «مرآت البلدان»، به کوشش پرتو نوری علا، محمدعلی سپانلو ۱۳۶۴ ، ج. ۱. ص،۵۹۳. و جعفرشهری، «گوشهای از تاریخ اجتماعی تهران قدیم» مقدمه انجوی شیرازی، ۱۳۷۵، ص، ۸.
[ویرایش] منابع
- چهره ایران، راهنمای سیاحتی و مسافرتی، تهران: سازمان گیتاشناسی، ۱۳۷۴.
- سازمان جغرافیایی و کارتوگرافی گیتاشناسی، نقشه جدید تهران و اطراف، چاپ دوم با آخرین تغییرات، (نقشه شماره ۲۴۶)، تهران: هامون ۱۳۷۷ خورشیدی.
- شهری، جعفر، طهران قدیم.
